2 augustus 202613 min read

Kerstmarkt en ijspiste in Brugge: alles wat je moet weten

Print article

Brugge in december is een cliché dat waarmaakt wat het belooft. De middeleeuwse gevels, de kerstverlichting boven de kasseien, de geur van glühwein en oliebollen op de Markt: het is precies zo kitscherig en zo mooi als je hoopt. Maar het is ook de drukste periode van het jaar, met dagen waarop je op de Markt schuifelt in plaats van wandelt, en met hotelprijzen die het dubbele zijn van in november.

Dit artikel zet op een rij wanneer de kerstmarkt loopt, waar de kraampjes en de ijspiste staan, wat het kost, en vooral: hoe je de sfeer meepakt zonder in de massa terecht te komen.

Periode en openingsuren

De Brugse kerstmarkt, in de stad meestal Wintergloed genoemd, loopt jaarlijks van eind november tot begin januari. In de praktijk:

• Start: doorgaans het laatste weekend van november, met de officiële aansteking van de verlichting.
• Einde: de eerste week van januari, meestal rond 5 of 6 januari.
• Openingsuren van de kraampjes: doorgaans van 11 tot 22 uur, in het weekend en tijdens de eindejaarsdagen tot 23 uur.
• Kerstavond en oudejaarsavond: verkorte openingsuren, vaak tot 18 of 19 uur.
• Kerstdag en nieuwjaarsdag: de meeste kraampjes openen pas later in de namiddag of blijven dicht.

Controleer de exacte data van het lopende jaar, want de start schuift met de kalender mee. De opbouw van de chalets begint al half november; dan staat de Markt al vol houten skeletten, wat de mooiste foto's van het jaar behoorlijk verstoort.

Waar staat wat

Het gebeuren speelt zich af op drie locaties, elk met een eigen karakter.

De Markt

Het hoofdplein, met het Belfort als achtergrond. Hier staan de klassieke kerstchalets: glühwein, jenever, worst, kaas, wafels, kerstversiering en handwerk. Het is de meest gefotografeerde en de drukste plek. Op zaterdagnamiddag in december is het hier schouder aan schouder.

't Zand

Het grote plein aan de westkant, met een tweede cluster kraampjes en een uitgesproken familiekarakter. Meer plaats, minder gedrang, en vaak wat lagere prijzen voor hetzelfde glas glühwein. Dit is waar Bruggelingen zelf afspreken.

Simon Stevinplein en de lichtroute

Het Simon Stevinplein heeft een kleinere, gezelligere opstelling. Daarnaast loopt er door de stad een lichtroute met kunstinstallaties in parken en op pleinen, onder meer in het Astridpark, aan de Dijver en rond het Minnewater. Die route is gratis, loopt tot ongeveer 22 uur en is het mooiste onderdeel van de hele winterperiode. Reken op anderhalf uur wandelen.

De ijspiste

De schaatsbaan staat traditioneel op 't Zand, in de open lucht, met een overdekte rand en een barretje ernaast.

• Toegang: reken op ongeveer 8 tot 12 euro per persoon inclusief huurschaatsen, met kinderkorting.
• Sessies: sommige jaren met vaste tijdsblokken van een uur, andere jaren doorlopend. Bij drukte wordt er met slots gewerkt.
• Huurschaatsen: maten vanaf ongeveer 26 tot 48. Neem dikke sokken mee; de huurschaatsen zitten hard.
• Pinguïns en schaatshulpen voor kinderen zijn te huur voor enkele euro's.
• Beste momenten: doordeweeks tussen 11 en 15 uur is het rustig. Vrijdag- en zaterdagavond staan er rijen.

Bij zacht weer, wat in Vlaanderen regelmatig gebeurt, is het ijs zacht en nat. Dat is geen probleem voor het plezier, wel voor je broek; neem regenkledij mee.

Wat kost het

• Toegang tot de markt zelf: gratis.
• Glühwein: 5 tot 7 euro, plus meestal 2 tot 5 euro waarborg voor de beker.
• Warme chocolademelk: 4 tot 6 euro.
• Jenever: 4 tot 6 euro per glaasje.
• Wafel: 4 tot 8 euro afhankelijk van de topping.
• Braadworst of kaaskroket: 6 tot 10 euro.
• Soep of stoofpotje: 8 tot 12 euro.
• Schaatsen: 8 tot 12 euro.

Voor een avond met twee personen, twee drankjes elk en iets te eten, reken je op 45 tot 60 euro. De bekerwaarborg krijg je terug; hou het bonnetje of de beker bij.

Hoe je de drukte vermijdt

Dit is het verschil tussen een magische en een frustrerende avond.

• Kom door de week. Dinsdag tot en met donderdag is de markt aangenaam; zaterdag is ze vol.
• Kom in de eerste helft van december. De twee weken rond kerst en nieuwjaar zijn extreem.
• Kom vroeg in de avond, tussen 16 en 18 uur, wanneer het al donker is maar de dagjesmensen richting station trekken.
• Of kom heel laat: na 21 uur dunt het uit en krijg je de Markt bijna voor jezelf.
• Vermijd de Steenstraat en de Wollestraat op zaterdagnamiddag; die zijn dan gewoon dichtgeslibd.
• Doe de lichtroute in plaats van de kraampjes als je stilte zoekt. De parken zijn 's avonds rustig en de installaties zijn er het mooist.

Overnachten in de kerstperiode

Wat je moet weten:

• Prijzen liggen in december 40 tot 100 procent hoger dan in november.
• De weekends zijn maanden vooraf uitverkocht; boek in september of oktober.
• Doordeweekse nachten zijn zowel goedkoper als aangenamer.
• Een verblijf op wandelafstand van 't Zand of de Markt is in deze periode meer waard dan anders, omdat je 's avonds niet met bussen of taxi's wil sukkelen in de koude.

Onze eigen suites liggen in of vlak bij de kern, wat in december het grote voordeel is: je loopt na de glühwein in tien minuten naar huis. Wie in december komt, boekt best zo vroeg mogelijk; dit is de maand waarin alles het eerst volloopt.

Praktische tips

• Kleed je warmer dan je denkt. De vochtige Vlaamse kou trekt door je jas; muts, sjaal en handschoenen zijn geen overdrijving.
• Kasseien plus regen plus gladde zolen is een slechte combinatie. Neem schoenen met grip.
• Neem cash mee voor de kleine kraampjes, hoewel de meeste inmiddels kaartbetaling aanvaarden.
• Het openbaar toilet aan 't Zand en dat in het Concertgebouw zijn je beste opties; de rijen bij de horeca zijn lang.
• Kom je met de auto, parkeer dan aan de stationsparking en neem de bus. De centrumparkings zitten in december geregeld vol tegen de middag.
• Met kinderen: 't Zand is de betere keuze dan de Markt, meer plaats en dichter bij het ijs.

Wat er nog meer is in december

• Kerstconcerten in de Sint-Salvatorskathedraal en de Onze-Lieve-Vrouwekerk, vaak met vrije toegang of een bescheiden bijdrage.
• Het carillon van het Belfort speelt kerstrepertoire; ga even op de Markt staan wanneer het klinkt.
• De chocolatiers draaien op volle toeren; dit is de beste maand voor een chocoladeworkshop.
• De musea zijn open en aangenaam leeg terwijl iedereen buiten staat. Het Groeningemuseum in december is een van de rustigste plekken van de stad.
• Kerstmarktjes in de deelgemeenten en in Damme, kleiner en volkser, en op fietsafstand.

Nieuwjaar in Brugge

Op oudejaarsavond is er in de kern geen centraal georganiseerd vuurwerk zoals in grotere steden; de stad kiest meestal voor een lichtshow of houdt het bij de gewone verlichting. De horeca werkt met reservaties en vaste menu's, vaak vanaf 75 euro per persoon en ver op voorhand volgeboekt. Wie spontaan wil eten op 31 december, komt bedrogen uit; reserveer in november.

Op nieuwjaarsdag is de stad stil, veel zaken zijn dicht tot de late namiddag, en de lege straten in het winterlicht zijn eerlijk gezegd een van de mooiste momenten van het jaar.

Een avondprogramma dat werkt

• 16.00 uur: start op 't Zand, eerste glühwein, kijk even naar het schaatsen.
• 16.45 uur: wandel via de Steenstraat naar de Markt, nog voor de avondpiek.
• 17.15 uur: Markt en Belfort in het donker, tweede rondje langs de kraampjes.
• 18.00 uur: warm eten in een eetcafé weg van de pleinen, in de Langestraat of de Sint-Jakobsstraat.
• 19.30 uur: lichtroute langs de Dijver, het Astridpark en het Minnewater.
• 21.00 uur: laatste stop op de bijna lege Markt, wanneer de dagjesmensen weg zijn.

Wat wij zouden aanraden

De kraampjes zijn leuk maar niet uniek; je vindt gelijkaardige chalets in twintig Europese steden. Wat Brugge in december wél uniek maakt, is de combinatie van water, mist en licht. Loop na de markt weg van de pleinen, langs de Groenerei en door de Sint-Annawijk. Daar hoor je alleen je eigen voetstappen op de kassei en zie je de verlichte gevels in het zwarte water staan. Dat is het beeld dat je meeneemt naar huis, niet de rij aan de glühweinkraam.

De lichtroute in detail

Wintergloed is de reden waarom wij december in Brugge aanraden, meer nog dan de kraampjes. Het is een parcours van lichtinstallaties door de stad, elk jaar met andere kunstenaars en andere locaties, maar met een vaste ruggengraat:

• Het Astridpark, waar de bomen worden aangelicht en de vijver de kleuren weerkaatst.
• De Dijver en de Rozenhoedkaai, waar het licht op het water het hele beeld draagt.
• Het Minnewater en het Begijnhof, de stilste en meest sfeervolle etappe.
• 't Zand en het Concertgebouw, met de grotere en spectaculairdere installaties.
• Enkele binnenkoeren en poortjes die het hele jaar door gesloten zijn en enkel in deze periode opengaan.

De route is gratis, vrij toegankelijk en duurt anderhalf tot twee uur in wandeltempo. Ze is het mooist tussen 18 en 21 uur; daarna gaan sommige installaties uit. Bij regen is het parcours niet minder mooi, integendeel: nat kasseiplaveisel weerkaatst het licht en de fotografen weten dat.

Kerstshoppen in Brugge

December is ook de maand waarin de winkelstraten op hun best zijn.

• De Steenstraat en de Zuidzandstraat zijn de klassieke winkelassen, druk maar volledig verlicht.
• De Sint-Amandsstraat en de Geldmuntstraat hebben kleinere zelfstandige zaken en zijn rustiger.
• De chocolatiers verkopen in december kerstpakketten en gepersonaliseerde dozen; bestel enkele dagen vooraf voor grotere hoeveelheden.
• Koopzondagen zijn er in december doorgaans op elke zondag; de winkels openen dan van 13 tot 18 uur.
• Voor authentieke cadeaus is de handwerkhoek op het Simon Stevinplein interessanter dan de souvenirshops rond de Markt.

Weer en wat je aantrekt

De gemiddelde decembertemperatuur in Brugge ligt tussen 3 en 8 graden, met veel wind en regelmatig motregen. Sneeuw is zeldzaam en blijft zelden liggen. Wat wel gebeurt: mist over de reien, vooral in de vroege ochtend, en dat is het mooiste weerbeeld dat de stad kent.

Praktisch betekent dat: waterdichte jas met kap in plaats van een paraplu, want in de smalle straten met veel volk is een paraplu onhandig. Waterdichte schoenen met grip, want de kasseien blijven glad. En laagjes, want je gaat de hele avond van buitenkou naar warme cafés en terug.

Veelgestelde vragen